Përqendrimi i vlerës së kontratave qeveritare dhe bashkiake te një grup i vogël kontraktorësh (2015–2018, 2024)
Statusi: Analizë shtypi; jo gjetje zyrtare e APP apo e KLSH
Përmbledhje
Dy renditje shtypi të bazuara në të dhënat publike të prokurimit tregojnë se një grup i vogël kontraktorësh fiton një pjesë të madhe të vlerës së kontratave. Shqiptarja (publikuar më 16 janar 2025, duke cituar gazetarin e BIRN Gjergj Erebara) raporton se në 2024 qeveria dha tendera me vlerë 129 miliardë lekë (rreth 1,3 miliardë euro) për më shumë se 2 200 kompani, dhe se top 10 morën 29% të vlerës së kontraktuar, ndërsa top 50 morën 62%. Lista e dhjetëshit të parë përfshin Gjoka Konstruksion, Salillari, Fusha, BE-IS, Agbes Konstruksion, Geci, 2 T, G.P.G. Company, Albstar dhe ANK.
Një analizë më e hershme e Exit.al (29 korrik 2018, ripublikim i Shqiptarja i të dhënave të Open Data Albania) renditi kontraktorët bashkiakë për korrikun 2015–korrikun 2018. Fusha shpk ishte e para me 3,617 miliardë lekë (shifër tabele; teksti jep 3,782 miliardë lekë), e ndjekur nga G.P.G. Company (1,77 miliardë), Salillari (1,51 miliardë), ALKO-IMPEX (1,34 miliardë) dhe Vëllezrit Hysa (1,31 miliardë). Disa nga kontraktorët kryesorë qenë ofertues të vetëm në shumë tendera.
Përqendrimi sipas vlerës nuk është në vetvete dëshmi korrupsioni: disa tregje kanë pak firma të kualifikuara, dhe analizat e shtypit nuk masin sa tendera ishin të hapur apo sa oferta u morën. Burimet gjithashtu nuk pajtohen për disa shifra.
Faktet kryesore
- 2024: 129 miliardë lekë (rreth 1,3 miliardë euro) tendera qeveritare; mbi 2 200 kompani fituese; top 10 = 29% e vlerës; top 50 = 62% (Shqiptarja, 16 janar 2025).
- Top 4 për 2024 sipas vlerës: Gjoka Konstruksion (6 kontrata, rreth 8,8 miliardë lekë), Salillari (8, rreth 4,6 miliardë), Fusha (7, rreth 4 miliardë), BE-IS (11, rreth 3,7 miliardë).
- Renditja bashkiake korrik 2015–korrik 2018: FUSHA shpk 3 617 778 081 lekë (36 tendera duke përfshirë shtesat, si ofertues i vetëm sipas tabelës); G.P.G. 1 768 751 890 (22 si ofertues i vetëm); SALILLARI 1 514 099 360 (19 si ofertues i vetëm); ALKO-IMPEX 1 344 006 909 (25).
- Teksti i Exit.al dhe tabela nuk pajtohen për Fushën, Salillarin dhe ALKO-IMPEX (shifrat e tekstit janë më të larta); të dhënat burimore mund të jenë jokonsistente.
- Deklarata e vetë qeverisë (vetëm fragment, pa konfirmim në burimin origjinal) jep 12% për procedurat e punëve publike të 2025 të përfunduara me një ofertues; është pretendim zyrtar dhe duhet kontrolluar me të dhënat e APP.
Të dhënat
Katër lista të mbajtura qëllimisht veç: çfarë është vërtetuar, çfarë vetëm pretendohet, çfarë mbetet e hapur dhe çfarë thanë të përfshirët.
Çfarë është provuar (2)
Vërtetuar nga dokumente ose të dhëna zyrtare, siç thuhet në kërkim. Një akuzë ose aktakuzë e regjistruar provon vetëm se akuza u bë.
- Ekzistojnë renditje të vlerës së kontratave sipas kompanisë, të publikuara nga Shqiptarja (2018 dhe 2025) mbi bazën e Open Data Albania dhe të dhënave publike të tenderëve; shifrat e 2024 janë sipas raportimit të shtypit.
- Teksti i Exit.al dhe tabela japin totale të ndryshme për të njëjtën kompani (Fusha 3,78 kundrejt 3,62 miliardë lekësh), prandaj të paktën një shifër shtypi është jokonsistente.
Çfarë pretendohet (2)
Akuza, jo konstatime. Të akuzuarit prezumohen të pafajshëm.
- PretendimSe përqendrimi reflekton favorizim ose tendera të manipuluar (Exit.al për Fushën; pretendime nga ana e opozitës në dataset).
- PretendimSe kontratat u drejtuan drejt firmave të lidhura me rrethin politik (nuk u vendos në këtë raund).
Pretendimet dhe kush i bëri (2)
Çdo rresht është një pretendim siç është regjistruar, me personin ose organin që e bëri kur të dhënat e përmendin.
- PretendimExit.al (2018) pretendon se kontratat bashkiake të Fushës në Tiranë përfshinin prokurime të drejtpërdrejta ose tendera problematikë, dhe dyshon për «konkurrencë fiktive» në shumicën e të tjerave (13 nga 28 kontrata, sipas analizës së artikullit mbi të dhënat e ODA).
- PretendimShqiptarja/BIRN (2025) e paraqet renditjen e 2024 si provë përqendrimi; artikulli nuk pretendon një krim.
Pyetje të hapura (4)
- Sa oferta mori secili kontraktor kryesor në 2024 dhe 2025? (Nevojitet eksport nga Open Procurement Albania.)
- Çfarë pjese e vlerës së top 50 të 2024 erdhi nga procedura me ofertues të vetëm ose të drejtpërdrejta?
- A ekziston një analizë zyrtare e APP apo e KLSH për përqendrimin e 2025?
- A lidhen pronarët ose menaxherët e kontraktorëve kryesorë me ministra, kryetarë bashkish apo deputetë të PS/PD, në regjistrat publikë?
Përgjigjet (2)
Përgjigjet e personave dhe organizatave në fjalë, siç janë regjistruar.
- Deklarata e qeverisë (vetëm fragment): pjesa e procedurave me një ofertues për punët publike të 2025 është 12%. Burimi: kryeministria.al, nuk u shqyrtua në këtë raund.
- Nuk ka përgjigje nga Gjoka, Salillari, Fusha, Albstar apo kompanitë në artikullin e shkarkuar të 2025.
Shifrat
Gjurma e parave →Totali i tenderëve qeveritarë të dhënë në 2024
1.300.000.000 €
129.000.000.000 lekë
contractEtiketa e burimit: Nën hetimPërkufizimi i deklaruar: Shifër shtypi (Shqiptarja duke cituar BIRN); shifra në EUR siç thuhet në artikull.
Data: 2024 · Paguesi: Qeveria · Përfituesi: më shumë se 2 200 kompani
- Kontraktoret me të mëdhenj të qeverisë me 2024 (hapet në skedë të re)Shqiptarja · 16 janar 2025 · journalism · SQ
Gjoka Konstruksion 2024: 6 kontrata
8.800.000.000 lekë
contractEtiketa e burimit: Nën hetimPërkufizimi i deklaruar: Shifër shtypi «miliardë lekë» siç raportohet.
Data: 2024 · Paguesi: Qeveria · Përfituesi: Gjoka Konstruksion
- Kontraktoret me të mëdhenj të qeverisë me 2024 (hapet në skedë të re)Shqiptarja · 16 janar 2025 · contract · SQ
Salillari 2024: 8 kontrata
4.600.000.000 lekë
contractEtiketa e burimit: Nën hetimPërkufizimi i deklaruar: Shifër shtypi siç raportohet.
Data: 2024 · Paguesi: Qeveria · Përfituesi: Salillari shpk
- Kontraktoret me të mëdhenj të qeverisë me 2024 (hapet në skedë të re)Shqiptarja · 16 janar 2025 · contract · SQ
Kronologjia
Kronologjia e plotë →Media
Publikohet renditja e Open Data Albania e kontraktorëve bashkiakë (korrik 2015–korrik 2018)
Fusha e para (3,6 miliardë lekë), pastaj G.P.G., Salillari, ALKO-IMPEX, Vëllezrit Hysa.
Media
Shqiptarja/BIRN publikon renditjen e kontraktorëve kryesorë të qeverisë për 2024
Top 10 = 29% e 129 miliardë lekëve; top 50 = 62%. Gjoka, Salillari, Fusha, BE-IS në katër të parët.
Lidhjet
Kontraktor kryesor i 2024 (rreth 8,8 miliardë lekë)
Prova: Renditja e Shqiptarjas 2025.
Hipotezat
Shpjegime të mundshme që e lidhin këtë dosje me konstatime të tjera. Nuk janë konstatime; secila rendit provat pro dhe kundër.
- Etiketa e burimit: I paverifikuar
Një grup i vogël kontraktorësh kaloi nga kontratat e Tiranës nën Veliajn te kontratat kombëtare
Në 2024, 50 kompani fituan 62% të 129 miliardë lekëve të kontratave qeveritare, të kryesuara nga Gjoka Konstruksion, Salillari, Fusha dhe BE-IS. Fusha dhe Albstar ishin gjithashtu kontraktorët kryesorë të Bashkisë së Tiranës nën Erion Veliajn, ku dosja 5D e SPAK pretendon 12 tendera të manipuluar. Mbivendosja sugjeron se i njëjti rrjet u rrit nga kontratat bashkiake te ato kombëtare.
Prova pro
- Të dhënat e BIRN: 50 firmat kryesore morën 62% të vlerës së kontratave qeveritare në 2024.
- Exit (2018): Fusha mori pjesën më të madhe të kontratave të Tiranës, disa të drejtpërdrejta ose problematike.
- SPAK dërgoi për gjykim dosjen 5D (12 tendera të Tiranës, rreth 193 milionë lekë përfitime të pretenduara).
Prova kundër
- Përqendrimi pasqyron edhe faktin që pak firma mund të kryejnë punime të mëdha.
- Nuk dokumentohet asnjë kompani e përbashkët mes dosjes 5D dhe kontraktorëve kryesorë kombëtarë.
- Asnjë gjykatë nuk ka konstatuar se këto dhënie kombëtare janë manipuluar.
- Etiketa e burimit: I paverifikuar
Vlera e kontratave përqendrohet te firma të cilave pronarët u kanë akses politik, dhe kjo është ajo që mundëson tenderët e drejtuar
Dy renditje të pavarura shtypi (2018 dhe 2025) tregojnë të njëjtët kontraktorë afër kreut (Fusha, Salillari, Gjoka, G.P.G.). Analiza e Exit.al mbi tenderët e Tiranës e lidh Fushën me një kryetar bashkie që më vonë u akuzua, dhe raportimi i saj për Teatrin Kombëtar e lidh kontraktorin me Ramën dhe Veliajn. Nëse pronarët kanë akses, tenderët do të drejtoheshin (ofertues të vetëm, procedura të drejtpërdrejta, përjashtime teknike si ajo e Albstar), dhe përqendrimi do të vazhdonte nëpër administrata.
Prova pro
- Fusha renditet e para në renditjen bashkiake 2015–2018 dhe e treta në 2024; është gjithashtu një nga katër kryesuesit e 2024 (Shqiptarja 2025).
- Exit.al (2018): 13 nga 28 kontratat e Fushës në Tiranë ishin të drejtpërdrejta ose problematike; tenderi i Sheshit Skënderbej kishte një kualifikues.
- Dhënia e Albstar në Sheshin Italia pasoi përjashtimin e katër ofertuesve me çmime më të ulëta (Exit.al).
- Shqiptarja (2025): 50 kompanitë kryesore morën 62% të vlerës së 2024.
Prova kundër
- Shifrat e 2025 janë nga analiza shtypi mbi të dhënat e prokurimit, jo nga një auditim zyrtar; shifrat e 2018 dhe 2025 për të njëjtën firmë bien ndesh në disa vende (teksti vs tabela e Fushës).
- Asnjë pronar i Fushës, Salillarit, Gjokës apo Albstar-it nuk është akuzuar në burimet e shqyrtuara këtu; nuk u gjet asnjë gjetje gjyqësore.
- Firmat e mëdha mund të fitojnë sepse janë ofertuesit e vetëm të kualifikuar në punime të specializuara; analiza e shtypit nuk numëron ofertat për tender.
- Raportimi i Exit.al për Fushën nuk emëron asnjë pronar dhe nuk përfshin përgjigje nga kompania; lidhja me Ramën është pretendimi i mediumit.
- Etiketa e burimit: I paverifikuar
Kontraktimi bashkiak i Tiranës (Fusha, Albstar, Gjoka) është një linjë e vetme që u bart në kontratat kombëtare pas 2021
Raportimi i Exit.al për Tiranën tregon një grup të vogël kontraktorësh që dominojnë dhënien bashkiake nën Veliajn. Disa nga të njëjtat firma (Fusha, Salillari, Gjoka, Albstar) rishfaqen në renditjen kombëtare të 2024. Nëse i njëjti kanal jo-formal drejtoi të dy nivelet, modeli do të zgjatej përtej Tiranës nga rrjeti i epokës Veliaj.
Prova pro
- Fusha është kontraktori kryesor bashkiak (2015–2018) dhe kontraktori i tretë kombëtar (2024).
- Salillari është e treta bashkiake (2015–2018) dhe e dyta kombëtare (2024).
- Regjistrimet ekzistuese të dataset-it tashmë lidhin çështjen Veliaj me Fushën dhe me kontraktorë të tjerë (case-veliaj; lista shtypi të kompanive në raportimin e lidhur me SPAK-un).
Prova kundër
- Renditja e 2024 tregon totale kontratash, jo procesin; firmat mund të fitojnë punë kombëtare me meritë.
- Veliaj është akuzuar dhe është arrestuar, por asnjë gjykatë nuk ka gjetur lidhjet e kontraktorëve; renditja e 2024 nuk emëron asnjë zyrtar.
- Asnjë burim nuk lidh Gjokën apo Albstar-in me Veliajn në materialin e shqyrtuar.
Burimet për këtë element
Çdo burim që kërkimi citon për këtë element, i grupuar sipas etiketës së burimit. 3 burime.
Etiketa e burimit: Nën hetimNën hetim · 3 burime
- Publikuesi
- Shqiptarja
- Data
- 16 janar 2025
- Publikuesi
- Shqiptarja (Open Data Albania)
- Data
- 29 korrik 2018
- Publikuesi
- IDEAS RePEc (International Journal of Public Management)
- Data
- 2025