Raport i veçantë
Leku është forcuar ndjeshëm ndaj euros. Banka e Shqipërisë dhe FMN thonë se shkaku është vetë ekonomia: turizmi, paratë që dërgohen nga emigrantët dhe investimet e huaja. Kritikët dhe disa ekonomistë thonë se edhe paraja informale, përfshirë të ardhurat nga trafiku i drogës të pastruara përmes ndërtimit dhe pronave, luan rol. Kjo faqe paraqet çfarë thotë secila palë dhe çfarë tregojnë provat. Pretendimi se paraja e drogës përcakton kursin e këmbimit është pretendim, jo konstatim.
Shpjegimet zyrtare dhe veprimet e vetë Bankës.
Kush: bank-of-albania (Guvernatori Gent Sejko, sipas raportimeve)
Sipas një shkrimi të Shqiptarjes, Banka e Shqipërisë thotë se zhvlerësimi i valutave të huaja ndaj lekut vjen nga hyrjet e larta të valutës së huaj nga turizmi, investimet e huaja dhe remitancat. Guvernatori, sipas raportimeve, tha se forca e lekut ndihmon në mbajtjen e inflacionit nën kontroll dhe se banka nuk do të ndërhyjë në treg ndërsa Shqipëria mban një regjim të lirë të kursit të këmbimit. Parafrazim nga një përmbledhje e rezultatit të kërkimit; artikulli nuk ka datë në fragment (i referohet '4 tetorit' të 'këtij viti').
Burimi: Shqiptarja · unknown
Kush: edi-rama (Kryeministri)
Përgjigje e raportuar (intervistë me Financial Times, siç përmblidhet nga Albanian Daily News; data e intervistës nuk u konfirmua): Rama e hodhi poshtë etiketën 'Godfather' (translated: 'Kryeparini') dhe tha se ekonomia nuk është ndërtuar mbi pastrimin e parave. Tha se pastrimi ekziston, por është një problem i kufizuar, dhe se investitorët e projektit nuk janë kriminelë. Krahasoi situatën me Londrën. Tha se kundërshtimi ndaj projektit u nxit nga kundërshtarët politikë të presidentit amerikan Donald Trump. Këto janë mohime; pretendimet që ato i përgjigjen janë të kontestuara.
Burimi: Albanian Daily News · unknown
Kush: erion-veliaj (Kryetari i Bashkisë së Tiranës, si titull)
Vetëm titulli: rreth gjysma e parave të përdorura për blerjen e pronave në Tiranë vjen nga sistemi bankar, pjesa tjetër nga emigrantët dhe të huajt. Kritikët e kontestojnë origjinën e pjesës tjetër. Data dhe teksti i plotë nuk u morën.
Burimi: Shqiptarja · unknown
Kush: delina-ibrahimaj (Ministrja e Ekonomisë dhe Inovacionit)
Sipas raportimeve (përmbledhje kërkimi; faqja e Gazeta Tema ktheu HTTP 403), ministrja i hodhi poshtë pretendimet se paratë e drogës qëndrojnë pas forcës së lekut. Ajo citoi shifra zyrtare: rreth 8.5 miliardë euro hyrje, përfshirë 5.72 miliardë euro nga turizmi, 1.64 miliardë euro investime të huaja dhe 1.12 miliardë euro remitanca, të cilat, sipas saj, regjistrohen në statistikat zyrtare. E quajti argumentin për paratë e drogës të pabazuar. Kritikja e saj ishte ish-zëvendësministrja e Financave Irena Beqiraj.
Burimi: Gazeta Tema · korrik 2026
Kush: bank-of-albania
Sipas raportimeve (përmbledhje kërkimi e Gazeta Tema dhe Albanian Daily News), Banka bleu 139.6 milionë euro në tremujorin e parë të 2026-ës (44.1 milionë euro përmes tre ankandeve dhe 95.5 milionë euro përmes katër blerjeve direkte). Banka tha se këto operacione kishin për qëllim ndërtimin e rezervave dhe kufizimin e lëkundjeve të forta të tregut, jo caktimin e kursit të këmbimit. Parafrazim; fjalët e vetë Bankës nuk u morën.
Burimi: Gazeta Tema · prill 2026
Kush: afiu (Agjencia Shqiptare e Inteligjencës Financiare), raporti vjetor 2025
Siç raportohet në mbulimin mediatik (vetë raporti nuk u gjet): raporti i AFIU për 2025 identifikon shtatë tipologji kryesore të pastrimit, përfshirë transfertat ndërkombëtare dhe investimet në pasuri të paluajtshme me burime të panjohura ose të pajustifikuara. Cita blerje të dyshuara se përfshijnë një person me të kaluar në trafik droge dhe investime nga një ish-zyrtar i dënuar për korrupsion. Një përmbledhje kërkimi gjithashtu e parafrazon raportin si të thotë se paratë me origjinë të paqartë në ndërtim, pronë, para në dorë dhe kompani vazhdojnë të ekzistojnë.
Burimi: Telegrafi · 2026
Kush: spak (kryeprokurori Altin Dumani, siç citohet nga Citizens.al)
Citohet nga Citizens.al: SPAK sekuestroi 6 milionë euro para në dorë 'këtë vit' (2024). Artikulli nuk jep asnjë lidhje të atyre parave me ndërtimin. Deklaratë zyrtare nëpërmjet citimit për shtyp; nuk u mor direkt nga SPAK.
Burimi: Citizens.al · 24 mars 2025
Kush: bank-of-albania (Guvernatori Gent Sejko)
Parafrazim (jo citim i marrë): guvernatori, sipas raportimeve, tha se luhatjet e kursit të këmbimit ishin brenda objektivit dhe se banka nuk kishte parë çekuilibra makroekonomike nga ndikimi i produkteve të drogës deri në atë kohë. Ky është i vetmi deklarim i Bankës së Shqipërisë i gjetur që trajton drejtpërdrejt produktet e drogës. Është nga viti 2017, pra është kontekst i datuar dhe nuk trajton aprecimin e viteve 2024-2026. Artikulli burimor nuk u identifikua saktë në përmbledhjen e kërkimit.
Burimi: Abnase (search summary) · 2017
FMN, Komisioni Evropian, FATF dhe MONEYVAL, dhe Departamenti Amerikan i Shtetit.
Kush: moneyval (Këshilli i Evropës)
Përmbledhje e rezultatit të kërkimit: vlerësuesit e MONEYVAL bënë një vizitë në terren në Shqipëri nga 14 deri më 24 prill 2026 për vlerësimin e ndërsjellë të raundit të gjashtë, me miratimin e planifikuar në seancën plenare të dhjetorit 2026. Vetë faqja e MONEYVAL ktheu HTTP 403, prandaj këto data nuk janë verifikuar. Raporti më i fundit i ndjekjes për Shqipërinë i gjetur në këtë ekzekutim është nga viti 2023.
Burimi: Council of Europe / MONEYVAL · prill 2026
Kush: imf (Konsultimi Article IV 2025, përfundimet e Bordit Ekzekutiv)
Tekst i marrë: 'aprecimi i qëndrueshëm i kursit të këmbimit udhëhiqet kryesisht nga faktorët themelorë' (translated). FMN këshillon që blerjet e valutës të kufizohen 'në adresimin e luhatjeve jo themelore' (translated), dhe që kursi i këmbimit të lejohet të ketë më shumë fleksibilitet, me normat e interesit të përdoren për stabilitetin e çmimeve. Rritja përshkruhet si 'e nxitur kryesisht nga konsumi privat dhe një sektor turizmi në bum' (translated). Komunikata për shtyp nuk përmend hyrje informale, pastrim parash apo fluks të paligjshëm.
Burimi: International Monetary Fund · 23 dhjetor 2025
Kush: imf (Dokument me Çështje të Zgjedhura mbi ndërhyrjen valutore, Shqipëri)
Përmbledhje e rezultatit të kërkimit (jo e marrë): stafi vlerësoi aprecimin kumulativ nga goditjet e rrezikut që nga 2021 rreth 11 përqind dhe arriti në përfundimin se politika konvencionale e normave të interesit është mjeti i përgjithësisht i përshtatshëm. Transmetimi në inflacion ishte rreth 0.2 përqind për një aprecim 1 përqind brenda katër tremujorëve. Ndërhyrja valutore në nëntë muajt e parë të 2024-ës ishte 2.6 përqind e PBB-së nominale të 2023-s, pothuajse trefish më shumë se e njëjta periudhë e 2023-s. Dokumenti e lidh aprecimin me bumin e turizmit.
Burimi: International Monetary Fund · 15 prill 2025
Kush: us-state-department (INCSR 2025, siç citohet nga Citizens.al)
Citohet nga Citizens.al (24 mars 2025): kriminelët pastrojnë fitimet përmes 'blerjeve të pasurive të paluajtshme, projekteve të ndërtimit, aseteve virtuale dhe zhvillimit të biznesit' (translated). Artikulli i Citizens.al nuk jep asnjë shifër në dollarë apo euro për pastrimin përmes ndërtimit. Kapitulli për Shqipërinë i INCSR 2025 vetë nuk u gjet apo u mor në këtë ekzekutim.
Burimi: Citizens.al · 24 mars 2025
Kush: imf (Article IV 2024, Bordi Ekzekutiv)
Përmbledhje e rezultatit të kërkimit: drejtuesit e Bordit nxitën që kursi i këmbimit të lejohet të përshtatet më fleksibël, me ndërhyrjen si mjet plotësues. Nuk u mor; fjalët janë parafrazuar.
Burimi: International Monetary Fund · 24 janar 2025
Kush: fatf
Shqipëria ishte në listën gri të FATF nga shkurti 2020 dhe ishte ende e listuar në përditësimin e qershorit 2023. U hoq në plenarin e FATF që përfundoi më 27 tetor 2023, pasi u vërtetua se Shqipëria kishte përmbushur pikat e veprimit pas një vizite në vend. Komisioni Evropian paralajmëroi që një ligj i ardhshëm për VTC duhet të plotësojë standardet e FATF, dhe FATF tha se do ta monitorojë programin VTC. Faqet e FATF ktheu HTTP 403, prandaj këto data vijnë nga përmbledhje dytësore (amluae.com, faktoje.al, Basel AML Index).
Burimi: AMLUAE (summary of FATF plenary outcome) · 27 tetor 2023
Kush: us-state-department (INCSR, edicioni 2020, siç përmblidhet nga exit.al)
Përmbledhjet e përshkruajnë Shqipërinë si 'destinacion kryesor për pastrimin e parave' (translated) dhe thonë se qeveria bëri 'asnjë përparim të rëndësishëm në pengimin e pastrimit të parave dhe krimeve financiare në 2020' (translated). Investimet në pasuri të paluajtshme dhe projektet e zhvillimit të biznesit përshkruhen si metodat më të përhapura të pastrimit. Këto janë citime brenda një përmbledhjeje lajmi, jo të marra nga Departamenti i Shtetit.
Burimi: exit.al · 2020
Kush: moneyval (vlerësimi i mëparshëm i Shqipërisë, siç përmblidhet në rezultatet e kërkimit)
Parafrazim (jo i marrë): një vlerësim i mëparshëm i MONEYVAL gjeti se fitimet e paligjshme nga trafiku i narkotikëve, krimet tatimore, kontrabanda dhe korrupsioni krijojnë kërkesën më të madhe për pastrim parash në Shqipëri. Një përmbledhje e veçantë e vlerësimeve të MONEYVAL raporton se lojërat e fatit dhe pasuritë e paluajtshme janë sektorët më pjellorë për pastrimin e parave, dhe se hetimet rrallë çojnë në akuza. Deklaratat për pasuritë e paluajtshme erdhën nëpërmjet përmbledhjeve dytësore.
Burimi: OCCRP (summary of Council of Europe findings) · 2018
Ekonomistë, qendra studimore dhe gazetarë investigativë, me provat e tyre dhe kufijtë e tyre.
Kush: balcanicaucaso (OBCT), autorja Arbjona Cibuku
Tekst i marrë: 'Dyshimet se sektorët e ndërtimit dhe të pasurive të paluajtshme mund të përdoren për pastrim parash nuk janë të reja' (translated). Artikulli pyet 'kush e financon këtë transformim?' (translated). Dëshmitë e cituara: të paktën 139 projekte kullash të miratuara nga Këshilli Kombëtar i Territorit dhe Ujit gjatë një dekade (analiza e vetë autores për Citizens.al); rreth 5.8 milionë metra katrorë të alokuara për projekte bregdetare sipas Ligjit për Investimet Strategjike (Citizens.al 2023); një analizë e energjisë elektrike nga MCN TV që gjen se shumë kulla të reja në Tiranë janë kryesisht të pabanuara; sekuestrime aktivesh nga SPAK pa shuma; rasti 'Aruba Corporation'. Argumentet kundërta të pranuara: qeveria e paraqet bumin si rritje; hetimet janë në vazhdim dhe 'përgjegjësia penale nuk është vendosur ende në gjykatë' (translated); për gjetjen e MCN-së artikulli thotë se nuk ka 'asnjë provë për praktika të paligjshme' (translated). Artikulli nuk jep shuma për aktivet e sekuestruara apo për fitimet penale.
Burimi: Osservatorio Balcani e Caucaso Transeuropa · 22 korrik 2026
Kush: irena-beqiraj (ish-zëvendësministrja e Financave, siç përshkruhet në përmbledhjet e kërkimit)
Argumenti siç përmblidhet (rezultat kërkimi, jo i marrë): qeveria numëron paratë që hyjnë në vend pa zbritur në mënyrë të mjaftueshme paratë që dalin prej tij. Beqiraj vuri në pyetje burimet e hyrjeve të valutës së huaj dhe nëse ato shpjegojnë forcën e lekut. Ministrja u përgjigj se shifrat janë të pabazuara. Shifrat e vetë Beqiraj nuk u gjetën.
Burimi: Gazeta Tema · korrik 2026
Kush: altax (firmë tatimore dhe këshillimi në Tiranë, dokument politikash; autori nuk përmendet)
Tekst i marrë: lekut i është aprecuar 'pavarësisht nga një pozicion i dobët tregtar' (translated), dhe dokumenti thotë se aprecimi 'nuk është nxitur nga rritja e qëndrueshme e eksporteve industriale apo nga përmirësimet në konkurrueshmërinë globale' (translated). Përmend turizmin, remitancat dhe investimet e huaja në pasuri të paluajtshme si shkaqe dhe thotë se një pjesë e konsiderueshme e remitancave dhe disa investime në prona lëvizin me para në dorë ose jashtë kanaleve bankare, duke shtuar luhatshmërinë. Nuk përmend pastrimin e parave apo origjinën e paligjshme. Disa shifra në dokument (fluks informal deri në 4-5 miliardë USD; 30-40% remitanca informale, duke cituar një anketë migrimi të Bankës Botërore) jepen pa burim të kontrolluar. Data e publikimit nuk është e shënuar; imazhi i kopertinës është nga prilli 2026.
Burimi: ALTAX · prill 2026
Kush: shqiptarja (redaksia)
Tekst i marrë: Banka bleu rreth 1 miliard euro në 2025 (rekord) për të stabilizuar euron dhe për të ndërtuar rezerva, dhe artikulli thotë se kjo ishte 'përsëri e pasuksesshme në stabilizimin e kursit të këmbimit' (translated). Euro mbylli 2025-in me 96.5 lekë, nga 98.3 në 2024, dhe mars 2026 mesatarisht rreth 96. Artikulli thotë se 'pozicioni i euros ndaj lekut u dobësua më tej' (translated). Kjo është raportim gazetaresk, jo deklaratë e Bankës.
Burimi: Shqiptarja · 31 mars 2026
Kush: ekonomisti Gjokutaj (i emërtuar në artikullin e Shqiptarjes)
Cituar në përmbledhjen e kërkimit të Shqiptarjes: 'shqetësim mbetet pastrimi i parave që po ndikon në uljen e nivelit të euros' (citim shqip, siç është). Ai argumentoi se banka qendrore duhet të rrisë kontrollet mbi bankat tregtare dhe tha se kriptomonedhat përdoren për pastrim parash në vende si Shqipëria. Data është brenda vitit 2026, por nuk është e fiksuar në fragment. Nuk jepen shifra.
Burimi: Shqiptarja · 2026
Kush: ekonomistja Radonshiqi (e emërtuar në artikullin e Shqiptarjes)
Përmbledhje kërkimi: 'një pjesë e madhe e euros që qarkullon në vend është informale dhe nuk mund të kontrollohet nga qeveria' (translated). Ajo tha se ndërtimi dhe investimet e huaja në pasuri të paluajtshme sollën shuma të mëdha euro, me pastrimin e parave që mbetet shqetësim në atë sektor. Artikulli e lidh lëvizjen e euros me remitancat dhe hyrjet e larta turistike të dhjetorit. E pa datë në fragment.
Burimi: Shqiptarja · 2026
Kush: friedrich-ebert-stiftung Tirana (autori Adriatik Kotorri)
Titulli i studimit: 'Pastrimi i parave ne sektorin e pasurive te paluajtshme: ndikimi i tij ne jeten socio-ekonomike ne Shqiperi' (titulli origjinal në shqip). Mbulimi mediatik thotë se studimi mbulon vitet 2015-2024 dhe identifikon ndërtimin si një nga kanalet kryesore për të ardhurat e krimit të organizuar dhe të korrupsionit që hyjnë në ekonominë formale. Përmbledhja e Telegrafit shton nënvlerësimin e parasë së gatshme në kontrata, vakuumin ligjor, mungesën e garancive për blerësit dhe agjentët e pasurive të paluajtshme si ndërmjetës. Teksti i plotë nuk u lexua; shifrat e lejeve dhe të vlerës së tregut janë shifra mediatike dhe nuk janë të verifikuara.
Burimi: Friedrich-Ebert-Stiftung · shtator 2025
Kush: global-initiative (Iniciativa Globale kundër Krimit të Organizuar Transnacional), përmes Intellinews
Vlerësim: rreth 500 milionë euro u pastruan përmes sektorit të pasurive të paluajtshme në Shqipëri në 2019, bazuar në të dhënat e kredive hipotekare, sipas raportimit të Intellinews mbi raportin e GI për fluksin financiar të paligjshëm në Shqipëri, Kosovë dhe Maqedoninë e Veriut. Një shifër e GI-së deri në 1.6 miliardë euro për 2017-2019 citohet nga media të tjera. PDF-i origjinal i GI nuk u gjet, dhe kodi i datës së URL-së së Intellinews (korrik 2019) nuk përputhet qartë me një shifër për vit të plotë. Vlerësim, jo një total i auditimit.
Burimi: bne IntelliNews · 2019
Pretendime të politikanëve. Secili është pretendim i folësit, me përgjigjen kur u gjet.
Kush: lulzim-basha (PD, si titull)
Vetëm titulli: Basha thotë se projekti publik i investimeve prej 1 miliard USD i qeverisë do të pastrojë para të pista. Data dhe teksti nuk u morën.
Burimi: Top Channel · unknown
Kush: Ina Zhupa, deputete e Partisë Demokratike (intervistë në Syri TV)
Në një intervistë në Syri TV të raportuar nga Syri.net, Zhupa tha se guvernatori i Bankës së Shqipërisë iu dha imunitet përmes ligjit të ri të Bankës së Shqipërisë, duke e quajtur atë precedent dhe alibi për narko-euron që hyn në ekonomi. Tha se paratë e trafikut të drogës hynë përmes pastrimit të parave dhe se kjo shkaktoi rënien e euros dhe forcimin e lekut. Artikulli nuk jep prova apo të dhëna për këto pretendime dhe nuk ka përgjigje nga Banka, qeveria apo shumica.
Burimi: Syri.net · 29 tetor 2026
Kush: sali-berisha (lideri i PD-së)
Vetëm titulli i Balkanweb (teksti i faqes nuk u lexua): Berisha thotë se leku është bërë monedhë e narkotikëve dhe se Shqipëria është një 'lavanderi' për paratë e drogës (translated). Më herët, deklarata të pa datuara në përmbledhjet e kërkimit: Shqipëria nën Ramën është një narko-shtet më shumë se çdo vend tjetër; zhvlerësimi i euros dhe i dollarit në Shqipëri është më i madh se kudo tjetër në botë. Këto janë pretendime të liderit të partisë, jo gjetje.
Kush: ina-zhupa (deputete e PD-së, duke folur në Kuvend)
Tekst i marrë: duke folur në Kuvend, Zhupa tha se 'narko-shteti ka grupin e vet të strukturuar' (translated) me 'kingpin-in e drogës, Edi Ramën, në krye' (translated), se 'është më e dhimbshme kur shteti bëhet narko-shtet' (translated), dhe bëri thirrje për një qeveri kalimtare. Artikulli nuk përmend euron, lekun apo pastrimin e parave. Pretendimi 'narko-euro' i datës 29 tetor 2026, i atribuar asaj në përmbledhje, nuk u gjet.
Burimi: Balkanweb · 24 shtator 2026
Kush: jorida-tabaku (deputete e PD-së në atë kohë)
Tekst i marrë (i përkthyer nga mjeti i kërkimit; citimi origjinal në shqip): 'Renia më e lartë historike e euros nuk vjen nga një ekonomi në rritje' (translated), 'përkundrazi, vjen nga paratë e pista të gjeneruara nga trafiku i drogës' (translated). Ajo tha se këto para 'dëmtojnë biznesin e ndershëm dhe zhvlerësojnë artificialisht euron' (translated). Artikulli nuk cakton shifra të atribuara asaj. Ky është deklarimi eksplicit për euron dhe paratë e drogës i gjetur në këtë ekzekutim; është nga viti 2018, jo nga 2026.
Burimi: Shqiptarja · 11 maj 2018